همه چیز درباره آزمایش ایدز

بیماری ایدز یا HIV یکی از بیماری­های شناخته شده ­ای است که می ­تواند از طریق خون و یا روابط جنسی محافظت نشده انتقال یابد. در صورتیکه شخصی دست به رفتارهای خطرناک زده باشد و نگران ابتلا به HIV باشد، لازم است با انجام آزمایش ایدز این نگرانی را رفع کند. به دلیل ویژگ نهفتگی این بیماری در ماه­های اول، درصد مبتلا شدن شخص به عفونت­ های خطرناک بسیار بالاست. در این مطلب از  نیم­ فاصله به شما درباره آزمایش ایدز، چگونگی آن، زمان انجام آن و سئوالات پیرامون این موضوع مهم توضیح خواهیم داد.

آزمایش ایدز

آزمایش ایدز چطور انجام می ­شود؟

آزمایش ایدز را به دو حالت می­ توان انجام داد. حالت اول گرفتن خون از کنار بازو می­ باشد که برای اطلاع از نتیجه آن حدود یک هفته باید صبر کرد. حالت دوم از آزمایش گرفتن خون از سر انگشت دست و یا گرفتن نمونه بزاق دهان است. از نتیجه این نوع آزمایش می­ توان ۱۵ الی ۲۰ دقیقه بعد از انجام آزمایش آگاه شد. پس چنانچه برطرف شدن شک در به ابتلا به بیماری ایدز برای شخص واجب باشد، جهت رسیدن سریع به جواب حالت دوم موقتاً کارآمد خواهد بود.

چطور آزمایش ایدز بدهیم؟

مهمترین علائمی که می­ تواند فرد را از ابتلا به بیماری ایدز آگاه سازد شامل تب، خارش پوست، سردرد، تهوع، اسهال، زخم دهان و اندام تناسلی است. تجربه رفتار خطرناک و محافظت نشده و در پی آن ایجاد علائم ذکر شده در فرد، زنگ هشداری جهت اقدام به انجام آزمایش HIV است. برای انجام آزمایش ایدز بایستی به مراکز مشاوره­ های رفتاری یا آزمایشگاه­ها مراجعه کرد. مسئولین آزمایشگاه با گرفتن نمونه خون از فرد مراجعه کننده تست­ های لازم را انجام خواهد داد.

آزمایش ایدز چطور انجام می شود

آزمایش ایدز در خانه چگونه است؟

امروزه وسیله­ ای برای تشخیص ویروس ایدز طراحی شده است که فرد می ­تواند بدون مراجعه به آزمایشگاه ­ها، از خود تست HIV بگیرد. با استفاده از این دستگاه بدون گرفتن نمونه خون، تنها با استفاده از بزاق دهان می­توان از ابتلا به ایدز آگاه شد.

جهت استفاده از این وسیله کافیست سواپ موجود در آن را بر روی لثه ­های بالا و پایین کشید تا بزاق دهان را جمع کند. سپس این سواپ بر روی پایه دستگاه قرار می­ گیرد تا نتیجه را بعد از ۲۰ دقیقه مشخص کند. بر روی پایه دستگاه دو خط C و T قرار دارد.

بعد از قرار دادن سواپ بر روی پایه خط C قابل مشاهده خواهد بود. در صورتیکه این خط مشاهده نشد، باید مجدداً بزاق دهان نمونه­برداری شود. درصورتیکه تا بعد از ۲۰ دقیقه تغییری ایجاد نشد و بر روی پایه دستگاه تنها خط C مشخص باشد، نتیجه آزمایش منفی است. اما در حالتیکه بعد از ۲۰ دقیقه علاوه بر خط C، خط T هم مشخص بود، دستگاه وجود ویروس HIV را تشخیص داده است. در این حالت لازم است آزمایش ­های مطمئن­ تر در آزمایشگاه انجام گیرد.

آزمایش ایدز در خانه

انواع آزمایش ایدز

آزمایش ­های تشخیص HIV به سه حالت می­ توانند انجام گیرند:

آزمایش آنتی­ بادی، HIV antibody

  • روش الایزا (Elisa)
  • روش وسترن بلات (Western)

آزمایش آنتی­ ژن، antigen

  • روش Pt-Pcr
  • روش P۲۴

سنجش مقدار، HIV load

آزمایش­ های آنتی­ بادی به دنبال یافتن ماده­ ای شیمیایی به نام آنتی ­بادی هستند. این ماده شیمیایی زمانی در بدن تولید می­ شوند که ویروس ایدز وارد بدن شده باشد. در این نوع از آزمایش­ ها با یافتن ماده آنتی­ بادی مشخص می­ شود که بدن مبتلا به HIV شده است. آزمایش­ های از نوع آنتی­ژن به دنبال خود ویروس ایدز در بدن شخص هستند.

در آزمایش الایزا، در دَوَران نمونه خون در دور بالا ماده­ای به نام Elisa به سرم خون افزوده می­ شود. اگر با گذر زمان محلول رنگی شود نشان از آن است که فرد مبتلا به ایدز است. این آزمایش تا حدودی دقیق و مقرون به صرفه است. روش وسترون اصولا برای تأیید وجود ویروس ایدز پس از اولین آزمایش به کار برده می­ شود. این آزمایش هزینه­ ی بالاتری نسبت به الایزا دارد.

در آزمایش Pt-Pcr، ژن ویروس شناسایی می­ شود. اطمینان از نتیجه این آزمایش نسبت به سایر روش­ ها بالاتر است و به همین سبب هزینه بالاتری نیز دارد. آزمایش نوع سوم یعنی سنجش مقدار برای زمانی است که شخص از ابتلا بودن به HIV آگاه است. هدف از انجام این آزمایش تشخیص میزان ویروس در شخص مبتلا است.

بیماری اچ ای وی ایدز

تفسیر جواب آزمایش ایدز (خواندن جواب آزمایش ایدز)

نتیجه آزمایش HIV شامل دو حالت است. این نتیجه یا منفی (Negative با Non.Reactive) است و یا مثبت (Positive با Reactive). نوع آزمایش نیز در قسمت method قابل مشاهده است. با آگاهی از نوع آزمایش و با توجه به عملکرد تشریح شده هر نوع از آزمایش­ها می­توان تشخیص داد که جهت اطمینان نیاز به روش قطعی­تر هست یا نه. البته در صورت مثبت بودن جواب آزمایش نیاز به آزمایش مجدد با روش دقیق­تر قطعی است.

چقدر طول می­ کشد جواب آزمایش ایدز آماده شود؟

اعلام نتیجه انواع آزمایش ­های دقیق مربوط به ویروس ایدز در مرحله اول ممکن است تا چند روز طول بکشد. در صورتیکه جواب آزمایش مثبت باشد، نتیجه آزمایش­ های پاسخ­ های مثبت به جهت بررسی­ ها و تحلیل­ های تکمیلی از چند روز تا چند هفته به طول خواهد انجامید.

به طور موقت برای اینکه از سردرگمی ابتلا بودن یا نبودن به HIV رهایی یافت می­توان از روش ­های خانگی و رپید تست استفاده کرد. این نوع از آزمایش­ها بعد از حدود ۲۰ دقیقه به نتیجه می­ رسند. تأکید می­ شود در صورت مثبت بودن جواب آزمایش در روش­های سریع، نباید از پیگیری این مسئله با استفاده از روش­ه ای دقیق­تر غافل شد.

جواب آزمایش ایدز

رپید تست چیست؟

رپید تست (Rapid Test) به معنای آزمایش سریع است که نتیجه آن تا ۲۰ دقیقه مشخص می­شود. برای انجام رپید تست نیاز به یک نمونه از موردهای خون وریدی، خون سرانگشت و یا بزاق دهان کافیست. این آزمایش می­تواند توسط خود شخص و بدون حضور در آزمایشگاه انجام گیرد. اما در صورتیکه نتیجه آن مثبت باشد لازم است این نتیجه توسط روش­های مطمئن­تر مانند آزمایش وسترن تأیید شود.

برای انجام رپید تست از نوعی دستگاه برای تشخیص HIV استفاده می­شود. این وسیله­های خودارزیابی ایدز در داروخانه­ها عرضه می­شود. باید در نظر داشت به هیچ وجه این روش از آزمایش نمی­تواند جایگزین روش­های معمول تست ویروس ایدز باشد.

ویروس ای آی وی

بهترین زمان برای آزمایش ایدز چه موقع است؟

آزمایشات مربوط به ایدز به شکل گسترده­ ای در سراسر کشور قابل دسترسی هستند. بهترین زمان برای گرفتن بهترین نتیجه از آزمایش­ه ای ایدز را ۲ تا ۸ هفته بعد از رفتارهای خطرناک می­ دانند. در صورت منفی بودن جواب آزمایش و در عین حال مشکوک بودن به ابتلا لازم است تست ویروس ایدز بار دیگر حداقل پس از ۳ ماه انجام گیرد. از آنجایی که عملکرد سیستم بدن در افراد مختلف متفاوت است توصیه می­شود هر ۶ ماه یکبار بخصوص بعد از رفتارهای خطرناک آزمایش HIV تکرار شود.

مسئله­ ی تکرار آزمایش ­ها به این دلیل است که ویروس ایدز زمانی که به بدن شخص وارد می ­شود تا زمانی که خود را ظاهر سازد بین ۲ هفته تا ۶ ماه طول می­کشد. این طول مدت به نام «دوره پنجره» شناخته می­ شود. در دوره پنجره با اینکه ویروس حتی در آزمایش­ های انجام شده نیز نمایان نشده اما می ­تواند افراد دیگر را نیز مبتلا کند.

درمان ایدز

آیا برای آزمایش ایدز باید ناشتا باشیم؟

برای انجام آزمایش ایدز لزومی به ناشتا بودن شخص وجود ندارد. باید توجه داشت در صورتیکه علاوه بر تشخیص HIV، قصد تشخیص مواردی دیگر از جمله چربی یا قند خون وجود داشته باشد، ناشتا بودن لازم است. اما اگر قصد از انجام آزمایش تنها تشخیص ایدز است ناشتا بودن یا نبودن تفاوتی در نتیجه آزمایش ایجاد نخواهد کرد.

برای آزمایش ایدز به چه آزمایشگاهی برویم؟

تمامی آزمایشگاه­ های بیماری در سراسر کشور مجهز به نمونه­ گیری و تشخیص HIV هستند. شخص با مراجعه به این آزمایشگاه­ ها می­تواند آزمایش­های مربوط به ایدز را انجام دهد.

البته در صورتیکه تمایل به دریافت مشاوره و اطلاعات بیشتر در مورد بیماری ایدز وجود داشته باشد می توان با مراکز مشاوره بیماری­های رفتاری مجاز در ارتباط بود. این مراکز زیر نظر دانشگاه­ های علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی فعالیت می­کنند. دسترسی به این مراکز در همه شهرها ساده است و در نتیجه­ ی تماس با ۱۱۸ می­توان به راه ارتباطی این مراکز به نام «مراکز مشاوره ایدز» دسترسی پیدا کرد.

هزینه آزمایش ایدز چقدر است؟

هزینه­ های انجام آزمایش ایدز نسبت به نوع آزمایش متفاوت است. کمترین هزینه ­ها برای انجام آزمایش HIV به صورت آزاد حدود ۴۵۰۰۰ تومان، با دفترچه­ های درمانی حدود ۳۵۰۰۰ تومان و برای بیمه­ های نیروی مسلح در حدود ۲۰۰۰۰ تومان است.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *